Problemy z pamięcią i koncentracją w ciąży

Będąc w ciąży, kobieta odczuwa wiele różnych dolegliwości, może też mieć problemy z pamięcią, objawiające się roztargnieniem czy spadkiem koncentracji. Warto zwrócić na nie uwagę, gdyż czasem mogą być objawem poważniejszych zaburzeń.

Mdłości, wymioty i nudności w ciąży

Wiele kobiet w okresie ciąży boryka się z różnymi dolegliwościami. Mogą mieć one wymiar fizyczny i wiązać się z nudnościami, wymiotami, wzdęciami, zgagą lub dotyczyć sfery emocjonalnej (częste wahania nastroju) albo przyjmować postać zaburzeń pamięci i koncentracji. Ich przyczyną jest często gwałtowny wzrost stężenia hormonów w organizmie kobiety. Jednak warto pamiętać, że problemy z koncentracją i pamięcią w ciąży, choć często traktowane pobłażliwie, mogą być objawem choroby, np. niedoczynności tarczycy albo anemii.

Problemy z pamięcią i koncentracją w ciąży – objawy

Kobiety w ciąży bywają roztargnione i rozkojarzone, mogą mieć niewielkie trudności z przypomnieniem sobie pewnych informacji, np. tego, gdzie zostawiły kluczyki od samochodu i czy zamknęły drzwi, wchodząc do domu. Informacje te znajdują się zazwyczaj w pamięci krótkotrwałej (operacyjnej). Kłopot z odtworzeniem tych najprostszych zdarzeń i informacji irytuje przyszłe mamy i wywołuje u nich frustrację, nie wiąże się on jednak z trwałymi szkodami dla zdrowia ani ich, ani dziecka.

Gorsze w skutkach są problemy z pamięcią po ciąży, mogą być bowiem objawem smutku poporodowego, depresji lub hipomanii (źródło: psychiatria.mp.pl). Smutek poporodowy dotyka około 50–80% kobiet (tzw. baby blues). Jest fizjologiczną reakcją na poród, trwa od kilkunastu godzin do kilku dni i ustępuje samoistnie około dziesiątego dnia po urodzeniu dziecka. Wiąże się m.in. z umiarkowanym obniżeniem nastroju, płaczliwością, wyczerpaniem, drażliwością, zaburzeniami snu, a niekiedy okazywaniem wrogości osobom najbliższym.

Depresja poporodowa pojawia się w okresie od kilku do kilkunastu tygodni po porodzie i diagnozuje się ją u około 7–20% kobiet. Jej objawy są znacznie silniejsze niż w przypadku smutku, więc leczenie choroby często przebiega pod okiem specjalisty: psychologa lub psychiatry. Hipomania poporodowa to z kolei stan, w którym normy „euforii” związanej z urodzeniem dziecka zostają znacznie przekroczone. Objawia się ona nie tylko trudnościami z koncentracją, lecz również nadmiarem energii, nienaturalną radością i mniejszą potrzebą snu. Mija samoistnie.

Przyczyny problemów z pamięcią w ciąży

Podczas ciąży zwiększa się stężenie hormonów, m.in.:

  • prolaktyny,
  • estrogenu,
  • progesteronu,
  • wytwarzane są też hormony charakterystyczne tylko dla tego okresu, np. gonadotropina kosmówkowa czy relaksyna.

Ta hormonalna burza dokonuje zmian w całym organizmie kobiety, wpływa też na jej psychikę. Szczególną rolę odgrywa tu progesteron, którego zwiększone wydzielanie się w tym czasie skutkuje m.in. rozdrażnieniem, zmiennością nastrojów i znacznym obniżeniem koncentracji. Z kolei po porodzie poziom progesteronu spada i może wpłynąć na rozwinięcie się depresji poporodowej.

Problemy z koncentracją w czasie ciąży mogą być też spowodowane niedoborem snu, stresem związanym z narodzinami dziecka i zmianami, jakie zachodzą w życiu oraz zmęczeniem. Również dieta odgrywa tu niemałą rolę. W czasie ciąży wzrasta zapotrzebowanie na witaminy i składniki mineralne, w tym kwas foliowy, żelazo i witaminy z grupy B, których niedobór przyczynia się do problemów z pamięcią. Źródłem zaburzeń koncentracji może być też anemia (źródło: diag.pl), związana z niedoborem żelaza, a także niedoczynność tarczycy, która nieleczona może niekorzystnie wpływać na przebieg ciąży i doprowadzić do przedwczesnego porodu.

Kłopoty z zapamiętywaniem w ciąży – leczenie

Jeśli problemy z pamięcią w ciąży są związane z przemęczeniem lub brakiem snu, w pierwszej kolejności należy zregenerować organizm. Ważna jest zmiana trybu życia (przerzucenie niektórych obowiązków na bliskich, częstszy odpoczynek) oraz diety, tak by odpowiadała aktualnym potrzebom przyszłej matki. Jeśli sama dieta nie zdoła uzupełnić braków w witaminach i składnikach mineralnych (np. w przypadku anemii), należy – w porozumieniu z ginekologiem – wprowadzić suplementację.

W przypadku rozpoznania niedoczynności tarczycy konieczne jest przeprowadzenie badania lekarskiego w celu ustalenia jej przyczyny: USG tarczycy oraz oznaczenia stężeń przeciwciał przeciwtarczycowych w surowicy (źródło: www.mp.pl). Leczenie depresji poporodowej zależy od jej stanu. Łagodne przypadki choroby leczy się za pomocą psychoterapii, psychoedukacji i wsparcia psychologicznego, natomiast bardziej zaawansowane stany wymagają zastosowania dodatkowo leków przeciwdepresyjnych.

Problemów z koncentracją i pamięcią nie można bagatelizować, mimo że przeważnie przyjmują formę lekką i niegroźną. Wszelkim objawom należy się dokładnie przyjrzeć, a w razie wątpliwości skonsultować je z lekarzem w celu podjęcia konkretnego leczenia.

Depresja a problemy z pamięcią i koncentracją

Powszechnie spotykanym objawem wśród pacjentów ze zdiagnozowanymi zaburzeniami depresyjnymi jest osłabienie zdolności poznawczych. Z czego ono wynika, w jaki sposób przebiega i jak należy sobie z nim radzić?

Przejdź do artykułu
Bóle i urazy a problemy z pamięcią i koncentracją

Obrażenia głowy – nawet pozornie lekkie – mogą prowadzić do późniejszych problemów neurologicznych, takich jak problemy z pamięcią i koncentracją. Jakie są ich przyczyny i jak można je leczyć?

Przejdź do artykułu